• Tue, Oct 2026

Vragen in parlement over schadevergoeding bij onterechte opsluiting van burgers

Vragen in parlement over schadevergoeding bij onterechte opsluiting van burgers

DNA-lid Stanley Betterson vraagt aandacht voor de financiële en persoonlijke schade wanneer burgers onterecht worden vastgehouden na verruiming van opsporingsbevoegdheden

Vragen over rechtsbescherming in De Nationale Assemblee

Tijdens recente beraadslagingen in het parlement is de kwestie rondom de rechten van burgers bij strafrechtelijk ingrijpen indringend aan de orde gesteld. Stanley Betterson, parlementariër namens de ABOP, heeft aandacht gevraagd voor de positie van burgers die te maken krijgen met het justitiële apparaat. Hij wil duidelijkheid krijgen over de manier waarop de rechtsbescherming overeind blijft wanneer de bevoegdheden van opsporingsdiensten worden uitgebreid.

Vragen in parlement over schadevergoeding bij onterechte opsluiting van burgers

Centraal in zijn betoog staat de vraag wie opdraait voor de geleden nadelen wanneer iemand achteraf ten onrechte van zijn vrijheid is beroofd. De parlementariër bracht naar voren dat een verruiming van wettelijke middelen het risico met zich meebrengt dat meer mensen worden vastgehouden, waardoor ook de kans op foutieve vrijheidsbeneming toeneemt.

Wat er precies gebeurde tijdens de behandeling

Tijdens de behandeling van het wetsontwerp tot wijziging van het Wetboek van Strafvordering heeft Betterson het woord gevoerd over de mogelijke schaduwzijden van de voorgestelde aanpassingen. De wetgeving behelst een uitbreiding van de bijzondere opsporingsbevoegdheden die ter beschikking staan van justitiële autoriteiten.

Betterson uitte zijn bezorgdheid over het ontbreken van heldere regelingen omtrent compensatie. Hij wees erop dat vrijheidsberoving diepe sporen nalaat in het leven van een individu, zeker wanneer later blijkt dat er geen wettelijke of feitelijke grondslag voor die detentie bestond.

“Want we weten dat er met de verruiming van de bevoegdheden meer mogelijkheden voor justitie ontstaan. We kunnen meer burgers krijgen die in detentie komen. En wat als er sprake is van onrechtmatige detentie? In hoeverre worden burgers vergoed? Burgers raken hun job kwijt als ze onrechtmatig in detentie zijn. Daarbij komen alle andere kosten die ze moeten maken, zoals advocaatkosten, en ook het gezinsleven raakt ontwricht. Hoe staat het daarmee?”

Wie erbij betrokken zijn

De discussie speelt zich af binnen de wetgevende macht van Suriname. De belangrijkste direct betrokkenen zijn:

  • Stanley Betterson, lid van De Nationale Assemblee voor de fractie van de ABOP.
  • De justitiële autoriteiten, wier bevoegdheden bij wet worden uitgebreid.
  • De Surinaamse samenleving, in het bijzonder burgers die het risico lopen in aanraking te komen met zwaardere opsporingsmiddelen.

Daarnaast richtte het assembleelid zich tot de leiding van het justitiële apparaat met betrekking tot het beleid rond inverzekeringstelling en voorlopige hechtenis.

Waar en wanneer de kwestie speelde

De toespraak en de bijbehorende vraagstelling vonden plaats in de vergaderzaal van De Nationale Assemblee. Dit gebeurde op een donderdag tijdens de openbare debatten over de herziening van de strafvorderlijke regels.

De bijeenkomst maakte deel uit van een formeel wetgevingsproces waarin volksvertegenwoordigers wetsvoorstellen van de regering artikelsgewijs beoordelen en toetsen op maatschappelijke gevolgen en grondrechten.

Wat voorafging aan de waarschuwing

Aan de kritische kanttekeningen ging de indiening van het wetsvoorstel vooraf dat het Wetboek van Strafvordering moet moderniseren. Dit wetsontwerp geeft justitiële instanties meer instrumenten en bevoegdheden om strafbare feiten op te sporen en te onderzoeken.

In zijn toelichting maakte Betterson ook melding van de heersende praktijk binnen het justitiële apparaat. Hij stelde vast dat er in het land sprake is van een patroon waarbij verdachten die niet tot de zogenoemde hogere kringen of bevoorrechte groepen behoren, bijzonder vlot in hechtenis worden genomen. Deze waarneming vormde mede de aanleiding voor zijn pleidooi voor betere waarborgen.

De materiële en persoonlijke gevolgen van onterechte opsluiting

Wanneer een burger onrechtmatig wordt opgesloten, blijven de gevolgen niet beperkt tot het tijdelijke verlies van bewegingsvrijheid. De parlementariër noemde een reeks concrete schadeposten die direct optreden:

  • Verlies van een baan of regulier inkomen door afwezigheid op het werk.
  • Hoge financiële lasten voor het inhuren van juridische bijstand en het betalen van advocaatkosten.
  • Zware ontwrichting van de thuissituatie en het gezinsleven.
  • Emotionele schade en reputatieschade door het stempel van arrestatie.

Het assembleelid benadrukte dat er een duidelijk antwoord moet komen op de vraag hoe de overheid dergelijke ingrijpende schade denkt te vergoeden indien de vrijheidsbeneming achteraf onrechtmatig blijkt te zijn.

Wat nog niet bekend is

Er zijn op dit moment nog diverse aspecten van het wetsvoorstel en het vervolgtraject die nog niet openbaar zijn beantwoord:

  • Het officiële standpunt van de minister van Justitie en Politie over een specifiek compensatiemechanisme voor onrechtmatige hechtenis.
  • Of er daadwerkelijk amendementen worden ingediend om schadevergoeding wettelijk vast te leggen in het gewijzigde wetboek.
  • Welke financiële kaders of procedures zouden gelden voor het toekennen van vergoedingen aan gedupeerden.
  • Wanneer de definitieve stemming over de wijziging van het Wetboek van Strafvordering zal plaatsvinden.

De volgende stappen in het parlementaire proces

Het wetgevingsproces rond het Wetboek van Strafvordering wordt in de komende periode voortgezet in De Nationale Assemblee. De regering zal tijdens de volgende ronde van beraadslagingen moeten ingaan op de gestelde vragen van de parlementariërs.

Pas nadat alle rondes zijn afgerond en eventuele wijzigingsvoorstellen zijn besproken, zal de voltallige vergadering stemmen over de definitieve tekst van de wet. Daarmee zal duidelijk worden in hoeverre de zorgen over schadeclaims en rechtsbescherming een plek krijgen in het Surinaamse strafrecht.

Bronnen

Khadeem Smart

Schrijft voor Viraal Suriname.