Kroon van Miss Teen na jaren weer uitgereikt: Jamara Held behaalt de titel
Na een jarenlange onderbreking heeft Suriname weer een Miss Teen. Jamara Held werd zaterdagavond in de Anthony Nesty Sporthal gekozen uit negen deelnemers
De culturele en historische relaties tussen marrongemeenschappen van Suriname en Frans-Guyana krijgen een centraal podium tijdens het tweedaagse Busi Kondé Sama Festival in Cayenne. Het evenement, georganiseerd door de Franse organisatie Lavi Danbwa, is opgezet rond het overkoepelende thema ‘De ontmoeting van de Busi Kondé Sama-volkeren van Suriname en Frans-Guyana’. Gedurende twee dagen wordt aandacht besteed aan de gedeelde tradities, de culturele diversiteit en de verbinding tussen gemeenschappen uit het Guyanaschild.
Table of contents [Show]
Wat er gebeurt tijdens het festival in Cayenne
Tijdens het festival staat een breed en gevarieerd cultureel programma gepland. Bezoekers en deelnemers krijgen twee dagen lang te maken met presentaties, traditionele dans en muziekuitvoeringen, verzorgd door marrongroepen uit zowel Suriname als Frans-Guyana. Met deze activiteiten streven de initiatiefnemers ernaar om de onderlinge solidariteit te verstevigen en de rijke culturele expressies zichtbaar te maken.
Op het programma staan onder meer vaste onderdelen die gewijd zijn aan eerbetoon en inhoudelijke verdieping:
- De feestelijke uitreiking van de prestigieuze Gaanman Gazon Matodja Award op de eerste festivaldag.
- Een gerichte thematische discussiebijeenkomst over traditionele kledingstijlen en hun historische ontwikkeling.
- Muzikale en dansoptredens die de diverse marronculturen uit beide landen representeren.
- Ruimte voor dialoog en netwerkvorming tussen culturele vertegenwoordigers en bezoekers.
Op zaterdag 24 oktober vindt een inhoudelijke sessie plaats onder de titel ‘Businengee Kosi – The Development of Traditional Dress Among the Maroon Communities of Suriname and French Guiana’. Tijdens deze bijeenkomst staat de evolutie en betekenis van traditionele klederdracht binnen de marrongemeenschappen centraal.
Wie er betrokken zijn bij de organisatie en delegaties
De organisatie van het festival ligt in handen van Lavi Danbwa, onder leiding van voorzitter Yvan Ho You Fat. Volgens de voorzitter is het evenement niet uitsluitend een cultureel feest, maar dient het als een instrument om de menselijke, historische en culturele banden binnen het Guyanaschild structureel te onderhouden en te verdiepen. Het doel is tevens om ontmoetingen tot stand te brengen tussen traditionele gezagsdragers, wetenschappers, culturele verenigingen en instellingen.
Verschillende officiële gasten en hoogwaardigheidsbekleders wonen de officiële opening van het festival bij:
- Sandra Trochimara, burgemeester van Cayenne.
- Lénaïck Adam, burgemeester van Saint-Laurent-du-Maroni.
- Benoît Denise, de Franse ambassadeur in Suriname, samen met een meegereisde delegatie.
- Jean Moomou, Frans-Guyanees historicus.
- André Pakosie, Surinaamse marroncultuurdrager verbonden aan marronorganisatie Sabanapeti in Utrecht.
Tijdens de openingsplechtigheid zal historicus Jean Moomou optreden om André Pakosie te introduceren, waarmee de verbinding tussen wetenschappelijke geschiedschrijving en culturele overdracht wordt gemarkeerd.
Waar en wanneer het festival plaatsvindt
Het evenement speelt zich af in de stad Cayenne, gelegen in Frans-Guyana, op 23 en 24 oktober. De activiteiten trekken belangstellenden en participanten uit de gehele regio, met name uit de leefgebieden langs de grote rivieren en vanuit stedelijke centra in Suriname en Frans-Guyana.
De bijeenkomsten zijn geconcentreerd rond de uitwisseling tussen gemeenschappen die geografisch van elkaar gescheiden zijn door landsgrenzen, maar historisch en familiaal nauw aan elkaar verwant blijven.
Wat voorafging aan deze editie
Het initiatief voor het Busi Kondé Sama Festival ontstond in oktober 2017 in Cayenne. De oprichters signaleerden destijds een duidelijke leemte: de specifieke levenswijze, traditionele kennis, gebruiken en cultuur van gemeenschappen in het binnenland van Frans-Guyana kregen weinig bekendheid bij de rest van de bevolking. Tegelijkertijd werd waargenomen dat invloeden van buitenaf een steeds grotere impact kregen op het dagelijks leven in die gemeenschappen.
Om dit tij te keren, ondernamen de initiatiefnemers reizen naar gebieden langs rivieren zoals de Marowijne, de Lawa en de Oyapock. Door rechtstreeks in contact te treden met lokale dorpen en bewoners te betrekken bij de festivalopzet, groeide het evenement uit tot een vast platform voor culturele uitwisseling, bewustwording en kennisoverdracht.
In de aanloop naar de huidige editie bracht het bestuur van Lavi Danbwa onlangs een bezoek aan Paramaribo tijdens de viering van de Dag der Marrons. Dit werkbezoek had als doel contacten te leggen met Surinaamse partners en organisaties en inzicht te krijgen in de ceremoniële activiteiten en voorbereidingen rond deze nationale gedenkdag.
Wat het evenement betekent voor de gemeenschappen
Het festival overstijgt het louter tonen van zang en dans; het functioneert als een grensoverschrijdend ontmoetingspunt voor marrongroepen. Hoewel in Frans-Guyana met name de Aluku- en Saamaka-gemeenschappen publieke bekendheid genieten, legt de leiding van Lavi Danbwa er de nadruk op dat uitdrukkelijk alle marrongroepen een actieve plaats binnen het festival moeten krijgen.
Daarnaast richt het initiatief zich op het versterken van de samenwerking tussen Suriname en Frans-Guyana op gebieden zoals historisch onderzoek, behoud van materieel en immaterieel erfgoed en gezamenlijke culturele beleidsontwikkeling.
Wat er nog niet bekend is
Ondanks de aankondiging van het hoofdprogramma zijn nog niet alle praktische details openbaar gemaakt:
- De exacte locaties van de verschillende presentaties en podia binnen Cayenne zijn niet nader gespecificeerd in het programmaoverzicht.
- De specifieke genomineerde of ontvanger van de Gaanman Gazon Matodja Award voor deze editie is nog niet bekendgemaakt.
- Het volledige overzicht van alle optredende culturele muziekgroepen en dansformaties uit het binnenland is nog niet gepubliceerd.
- De samenstelling van de officiële delegatie die de Franse ambassadeur vergezelt, is niet in detail vrijgegeven.
Wat de volgende stappen zijn
Na de afronding van de openingsceremonie en de award-uitreiking op 23 oktober, verschuift het zwaartepunt op 24 oktober naar de thematische verdieping over marronklederdracht. De uitkomsten van deze discussies en de gelegde contacten tussen instellingen, traditionele leiders en onderzoekers moeten bijdragen aan verdere samenwerkingsverbanden op het gebied van erfgoed en cultuur tussen Suriname en Frans-Guyana in de komende periode.
